Gegn rsum jkirkjuna

Svo ht grein mn Mbl. 19. des. 2002 ar sem fjalla var um ml sem oft ber hr gma: eignaml kirkjunnar og rtt jkirkjunnar til framlags r rkissji til rekstrar sns. Afar harar hafa r rsir oft veri, sem trleysingjar og afbrisamir veraldarhyggjumenn missa flokka hafa haldi uppi, einkum fr og me Kristnihtarrinu 2000 og n enn og aftur, egar rfmennur hpur virkra trleysisboenda hellir sr yfir dagbl og bloggsur nnast daglega.

Margir lta sem jkirkjan eigi hr engan rtt – sniganga ar me inglstar og skrar eignarheimildir hennar margar aldir, unz kvei var, a rki tki alfari vi jareignum essum gegn endurnjun ess lagakvis, a rki borgi laun presta og Biskupsstofu. Sumir (og raunar fir) hvaasamir veitast a kirkjunni fyrir mist meinta girnd ea snkjulfi, mean arir (sj t.d. umruna essari sustu vefsu minni) virast aldrei geta tta sig v, a vi erum hr hluti af rttarrki, ar sem arfhelg rttindi, m.a. eignarrttur, eru sur en svo eitthva sem brtur gegn almennum mannrttindum, heldur eru au einmitt einn undirstuttur eirra.

J, a er umfljanleg grunnforsenda essa mls, a "kirkjan fer ekki fram lmusu, einungis a rki standi vi gera samninga," eins og g sagi greininni gmlu, en fyrndu, sem g endurbirti n hr eftir.

Gegn rsum jkirkjuna

FORMAUR Simenntar, Hope Kntsson, ritar grein Mbl. 30.10. 2002: 'Hva felst askilnai rkis og kirkju?' ar sker augu alger vntun umfjllun um eignir kirkjunnar, eins og r skipti engu sambandi vi ann "styrk" fr rkinu sem Hope segir jkirkjuna f og vill lta afnema. "jkirkjan ntur hundraa milljna krna styrks [svo!] rlega umfram nnur trflg," segir hn. a er einfaldlega rangt. Rkisvaldi tk kirkjujarir (fyrir utan prestssetur) sna umsj 1907, innheimtir af eim tekjur og greiir stainn laun til presta.

Hvaan komu essar jarir, 16% jareigna landsins 1907? Str hluti tilheyri kalskri kirkju snum tma. Eins og sj m af gjafabrfum eignaflks til kirkna og klaustra, ttu r gjafir a styja vi Gus kristni, helgast jnustu vi sfnui hans. Eftir siaskipti var ekki rum til a dreifa til kristnihalds en ltherskum klerkum sem framfleyttu sr, nnuust vihald kirkna og nnur tgjld me eim eigna- og tekjustofnum sem konungur lt hreyfa egar hann hrifsai undir sig klaustra- og stlseignir. Var hitt rinn skellur a s menningar- og jrifastarfsemi sem fram fr klaustrunum var einu vetfangi aflg, er konungur geri eignir eirra upptkar.

Kirkjan var 14. ld langauugasti landeigandi hrlendis og augaist enn til 1550. ttu biskupsstlarnir 14.119 hundru jareignum, sjttung alls jarnis. Sar hafa margir bsnazt yfir ausfnun kirkjunnar, en eins og Bjrn orsteinsson sagnfriprfessor frddi okkur nemendur sna um, var kirkjan leigulium snum lttari lgum en arir landsdrottnar. A auki veitti hn ftkum og sjkum metanlega hjlp. Um 1650 var rijungur jareigna eigu kirkna, biskupsstla, Kristfjrjara og sptala, sjttungur eign konungs og helmingur bndaeign.

Fyrir , sem lta ekki eign sem jfna eins og stjrnleysinginn Proudhon, tti a vera sjlfsagt a skoa essi ml af jafnaargei og rttsni. Elilegri krfu kirkjunnar a f a halda tekjustofnum snum verur ekki mtmlt nafni trfrelsis.

Ekki tilheyri g jkirkjunni, er ekki ess vegna a verja hana slni. En vegna rkelkni Hope atskninni finnst mr rtt a hn upplsi okkur um fein atrii:

  1. Heldur hn a kristnir slendingar lti hggva undan sr r efnalegu stoir sem forfeur okkar reistu til a halda uppi kirkjum, helgihaldi og jnustu gu safnaanna?
  2. Telur hn kristi flk svo aublekkt og gelaust, a a standi ekki eignarrtti snum og eftirkomenda sinna?
  3. Trir hn alvru a hn geti bila til rkisstjrnarflokkanna um stuning vi a rna kirkjuna eignum snum og/ea samningsbundinni rttarstu? M..o.: Me hlisjn af v, a rkisstjrnin segir stefnuskr sinni a kristin tr og gildi hafi "mta mannlf landinu og veri jinni metanlegur styrkur," auk ess sem bir flokkarnir eru v andvgir "a lggjafinn gangi of nrri frihelgi eignarrttarins" ea "taki sr nokkurt vald sem strir gegn grundvallarrttindum," trir Hope v, a flokkarnir gangi bak eirra ora? Hefur hn svo lgt lit eim a hn myndi sr a eir fist til ess brri a hafna annig kjrfylgi fjlda kristinna manna?
  4. ltur hn mn lthersku systkini vlkar gungur a au lti rifta einhlia eim samningi sem gildir milli rkis og jkirkju um rlegt framlag til hennar r rkissji (sem er meti sem elilegt endurgjald fyrir au 16% jareigna landinu sem kirkjan lt af hendi vi rki)?
  5. Kmi a henni vart a jkirkjan fengi ( Hstartti ea me v a leita til sta dmstigs Evrpu) ann samning stafestan ea jareignir snar afhentar aftur, ef rki fremdi au samningsrof a htta a greia etta rlega afgjaldsgildi r rkissji?
  6. Ef Hope nafnai Simennt eignir snar, fyndist henni rttltisml a einhver rkisstjrn jntti r me einu pennastriki?
  7. Af v a henni er trtt um rttlti, jafnrtti og trfrelsi, er a lokum spurt: Yri a gu rttarryggis ef magnaasta valdi, rkisbkni, gti slsa undir sig sameign frjlsra flagasamtaka?

Kirkjan fer ekki fram lmusu, einungis a rki standi vi gera samninga. Ef ekki vri samstaa Alingi um lgin fr 1907 og 1997, tti jkirkjan a taka vi eignum snum aftur og vaxta r arsaman htt me ntmalegri fjrmlastjrn til a tryggja, a hn geti stai undir helgihaldi, vihaldi kirkjuhsa, hjlparstarfi og jnustu til frambar. Ef hn hlypist undan eirri byrg (t.d. af hrslugum ea vileitni til a kknast llum, umfram allt einhverri tzkuhugsun), vru a svik vi kllun kirkjunnar, sem hafa stutt hana og vi sjlfan ann sem sendi hana. Til ess hefur kirkjan egi ennan arf a vinna r honum til heilla fyrir slenzka j.


Sasta frsla | Nsta frsla

Athugasemdir

1 Smmynd: Brjnn Gujnsson

sll Jn Valur.

g er ekki skoanabrir inn egarkemur a trmlum, en r ska g gleilegs rs og gfu og gengis. tt srt ekki smu skoun og g, ertu sannur v sem segir ea gerir. a eru merki gs manns.

Brjnn Gujnsson, 30.12.2007 kl. 12:32

2 Smmynd: Jn Valur Jensson

Krar akkir fyrir g or, Brjnn. Gu blessi ig og na nju ri og alla t.

Jn Valur Jensson, 30.12.2007 kl. 12:38

3 Smmynd: Eyr Hauksson

Sll Jn Valur.

g er heldur ekki sammla r trmlum finst ftt dapurlegra en fgamenn hverju sem a nefnist.

Og hvort srt gur maur veit g ekki?Heyri oft r tvarp Sgu og ar fanst mr ekki allt vera merki ess a ar fri gur mau.

En g ska r gfurks rs og gus blessunar.

Eyr Hauksson, 30.12.2007 kl. 16:08

4 Smmynd: Predikarinn  -  Cacoethes scribendi

Sll kri Jn Valur. Megir hafa Gus blessun og akkir okkar hinna fyrir rjtandi dugna inn vi a halda fram mlsta kristninnar og ar meal sannleiknum kring um fjrml hennar, sem og fjlmargt anna.

Eins og sj m eftirfarandi sl er orbrag og lygar vantrara sem og Valslu nokkurrar ori slkt sem og adrttanir ru og heiur eirra sem vi kirkjuna starfa, hvort ekki s kominn tmi til lgsknar hendur Valslu, sem rum slkum? Draga au fram fyrir dmstla svo au geti stai vi stru orin og lygavluna eins og menn. Niurstaan af slku er svo sem borleggjandi ar sem essir smu fru burt af eim bluga vgvelli me skotti milli lappanna og rukkun vegum dmstlsins fyrir rumeiingar.

http://valsol.blog.is/blog/valsol/entry/402366/

Predikarinn - Cacoethes scribendi , 30.12.2007 kl. 16:32

5 Smmynd: Greta Bjrg lfsdttir

Jn Valur, mr skilst a a s til lyktun, anna hvort mannrttindanefndar S ea Evrpudmstls, um lgmti 62. kvis, ar sem hn kemst a eirri niurstu a a (kvi) brjti ekki bga vi aljareglur um mannrttindi. Veist hvar essa lyktun vri a finna? g treysti mr ekki til a leita sum essara aila, einum of flkin leit fyrir mig.

g hefi vilja senda r essa spurningu tlvupsti, en fann ekkert netfang sunni inni.

Greta Bjrg lfsdttir, 30.12.2007 kl. 19:05

6 Smmynd: Jn Valur Jensson

Nei, g veit ekki, hvar a er a finna, en minnir a g hafi s a blaafregnum. Prfau a ggla!

Jn Valur Jensson, 30.12.2007 kl. 19:11

7 Smmynd: Jn Valur Jensson

akka r, Eyr Hauksson, fyrir a velja afer hr vi a reyna a frgja mig a gera a n ess a tilgreina neitt srstakt ir ummlum mnum tvarpi Sgu. Reyndu svo framvegis a hafa hugfasta skilmla innleggja hr (efst vinstra horni essarar vefsu) og koma ekki framtinni me neinar "dnalegar ea heflaar persnursir," sem ar er lagt bann vi.

Krar akkir, Predikari, fyrir n or. Sjlfur er g a hrekja nnur skapleg ofurmli "Valslar" essa (karlmanns) vefsu Sigurar rs Gujnssonar; kannski getuir teki vi af mr reyttum og leium eilfum svrum ar?

Jn Valur Jensson, 30.12.2007 kl. 19:21

8 Smmynd: Kristinn sgrmsson

akka r essa grein Jn Valur, hn er bi frleg, byggir rkum og rf. a er alltaf g tilbreyting a lesa blogg hj mnnum eins og r sem vita hva eir eru a tala um. a er vst ng af gfuryrablrukllunum, sem ekki ora a segja til nafns. Gu blessi ig og gefi farslt komandi r.

P. S. Sendi r reyndar tlvupst kvld.

Kristinn sgrmsson, 30.12.2007 kl. 21:50

9 Smmynd: Jn Valur Jensson

Krar akkir fyrir etta, Kristinn, a gleur mig a lesa n or. – Gus blessun fylgi r og num llum, n og alla daga.

Og er nst a hyggja a tlvupstinum ...

Jn Valur Jensson, 30.12.2007 kl. 23:18

10 Smmynd: Kristjn Bjrnsson

Gus blessun og kk fyrir skelegg skrif n rinu og barttuanda alla t. Sjnarhorn itt er jafnan vekjandi og skrifin alltaf mlefnaleg. Gus blessun fyrir a, brir Kristi - en rtt fyrir allar kirkjudeildir er a sami Kristur. Gleilegt ntt r og hjartans kk fyrir lii.

Kristjn Bjrnsson, 30.12.2007 kl. 23:33

11 Smmynd: Jn Valur Jensson

Falleg er kveja n, Kristjn, og megi Gu endurgjalda r og num au blessunaror og gan hug.

"Hver s, sem skar sr blessunar landinu, hann ski sr blessunar nafni hins trfasta Gus" (Jes. 65.16).

Me sk um farsla framt og akklti fyrir samstu og vinsemd linu ri,

Jn Valur Jensson, 30.12.2007 kl. 23:47

12 Smmynd: Brynjlfur orvarsson

etta er bara prufa, tkst ekki fyrr dag.

Brynjlfur orvarsson, 31.12.2007 kl. 01:31

Bta vi athugasemd

Ekki er lengur hgt a skrifa athugasemdir vi frsluna, ar sem tmamrk athugasemdir eru liin.

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband